{"id":2684,"date":"2023-10-03T11:43:27","date_gmt":"2023-10-03T11:43:27","guid":{"rendered":"http:\/\/localhost\/ecole9ja\/?p=2684"},"modified":"2023-10-03T11:48:56","modified_gmt":"2023-10-03T11:48:56","slug":"week-1-ss1-third-term-yoruba-notes","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/posts\/week-1-ss1-third-term-yoruba-notes\/","title":{"rendered":"Week 1 &#8211; SS1 Third Term Yoruba Notes"},"content":{"rendered":"<p>ISE-:EDE YORUBA\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0                               CLASS: SS1<br \/>\nILANA ISE OSOOSE FUN SAA KETA<br \/>\nOse: <\/p>\n<ol>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Isori oro;Oro Oruko: Oriki, Orisii Oruko, Ise Oro-Oruko ninu Gbolohun\n<\/div>\n<p>ASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Asa- Asa Isomoloruko: Amutorunwa, abiso, inagije abbl.<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itupale ewi apileko. Amuye ewi, koko ewi abbl.\n<\/li>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Oro Aropo-Oruko\n<\/div>\n<p>ASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ipolowo Oja: iwulo ati pataki, orisii ona ti a n gba polowo oja.<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itupale iwe asayan ti ijoba yan. WAEC\/NECO.\n<\/li>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Oro-Ise: Agbabo, Alaigbabo, elela, Alailela.\n<\/div>\n<p>ASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ere Idaraya: Ere Osupa, aojoojumo, Ita gbangba, abele.<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itupale iwe asayan ti ijoba yan. WAEC\/NECO.\n<\/li>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Onka; Egbaa titi de egbaa-run-un(2,000-10,000)-Ilana onkaye lati  \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\n<\/div>\n<p>egbaa-egbaa-run.<br \/>\nASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ere Omode, Odo, Giripa ati agba. Ofin to de ere kookan, ohun elo<br \/>\nere kookan ati anfaani ere kookan<br \/>\nLIT: \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itupale iwe asayan ti ijoba yan. WAEC\/NECO.\n<\/li>\n<li>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Aroko Ajemo Isipaya\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>ASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ere idaraya-;Ere igbalode. Ayipada ti o ti de ba ere idaraya abinibi<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itupale iwe asayan ti ijoba yan. WAEC\/NECO.<\/p>\n<ol>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0isori Oro: Oro-Aropo Afarajoruko, Oro Apejuwe. Lilo won ni\n<\/div>\n<p>gbolohun.<br \/>\nASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Owo Yiya: Ohun ti o le sun eniyan de ibi owo yia, ona ti a n gba ya<br \/>\nowo,<br \/>\nipa ti onigbowo n ko ninu eto iyawo, anfaani ati aleebu owo yiya.<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ewi Alohun gege bi orison ironu Yoruba: Ese Ifa, Alo Apagbe.\n<\/li>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itupale gbolohun oniponna: oriki, Dida gbolohun oniponna mo,\n<\/div>\n<p>ASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ona ti a n gba gba gbese \u2013 osomaalo,elemun-un. Ipa ti awon elesin<br \/>\nati ijoye n ko ninu gbigba gbese.<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ewi Alohun gege bi orison ironu Yoruba: Ofo, Ogede, Itan riro\n<\/li>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Aroko asariyanjiyan: Ilana kiko aroko asariyanjiyan, Awon ori-oro ti\n<\/div>\n<p>o je mo aroko asariiyanjiyan, ijiroro lori ori-oro ti o je mo aroko asariiyanjiyan, kiko ilapa ero<br \/>\nASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Asa Isinku ni Ile Yoruba: Orisiirisii ona ti a n gba sin oku, oku omode, oku agba, itufo, itoju oku ati sisin oku agba sinu ile<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ewi Alohun alohun ti o je mo asa isinku, oku pipe, ijala, rara, Olele, Ege, Iremoje.\n<\/li>\n<li>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Akaye oloro geere \u2013kika ayoka ni akaye, didahun ibeere ti o wa labe   \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0ayoka. Awon oro ti o takoko ninu ayoka.\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>ASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Asa isinku ni ileYoruba: Isinku oba, isinku abami eniyan.<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Akojopo awon owe ti o jeyo lati inu iwe Asayan ewi ti ajo WAEC\/NECO<\/p>\n<ol>\n<li>\n<div>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Aroko; Leta kiko-Gbefe, ilana fun leta gbefe\n<\/div>\n<p>ASA:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Oku sise, sise oro oku.<br \/>\nLIT:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itupale iwe asayan ti ijoba yan. WAEC\/NECO.\n<\/li>\n<li>EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Atunyewo eko lori ise saa yii ninu ede, asa, ati litireso.\n<\/li>\n<li>\n<div>  \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Atunyewo  idanwo lori ise odun yii ninu ede, asa ati litirso.\n<\/div>\n<p>\u00a0<br \/>\n\u00a0<br \/>\n\u00a0<strong>IWE  ITOKASI<br \/>\n<\/strong><\/li>\n<li>Imo, Ede, Asa Ati Litireso. S.Y Adewoyin\n<\/li>\n<li>Eto Iro ati Girama fun Sekondiri Agba. Folarin Olatubosun.\n<\/li>\n<li><strong>Akojopo Alo Apagbe<\/strong>: Amoo A. (WAEC).\n<\/li>\n<li><strong>Oriki Orile Metadinlogbon<\/strong>: Babalola, A (WAEC).\n<\/li>\n<li><strong>Iremoje Ere Isipa Ode<\/strong>: Ajuwon B. (WAEC).\n<\/li>\n<li><strong>Igbeyin Lalayonta<\/strong>: Ajewole O. (WAEC).\n<\/li>\n<li><strong>Iya Atata:<\/strong> Fadiya, O. (WAEC).\n<\/li>\n<li><strong>Ore Mi<\/strong>: Aderibigbe, M. (WAEC).\n<\/li>\n<li><strong>Egun Ori Ikunle<\/strong>: Lasunkanmi Tela. (NECO).\n<\/li>\n<li><strong>Omo Ti A Fise Wo<\/strong>: Ojukorola Oluwadamilare. (NECO).\n<\/li>\n<li><strong>Ewi Igbalode<\/strong>: Taiwo Olunlade. (NECO).\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0        <\/p>\n<p>\u00a0   \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<br \/>\nOSE KINNI<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<br \/>\n<strong>ORO- ORUKO<\/strong><br \/>\n\t\t        &#8211; oriki<br \/>\n&#8211; orisiirisii oro oruko.<br \/>\n&#8211; ise ti oro oruko n se ninu gbolohun.<br \/>\n&#8211; lilo oro oruko ninu gbolohun.<br \/>\n          Oro \u2013oruko ni awon oro ti won le da duro nipo oluwa, abo tabi eyan ninu gbolohun. AP.<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Baba ko ebe.<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Tolu fo aso.<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Mama se isu ewura.<\/p>\n<p>\u00a0EYA ORO ORUKO.<\/p>\n<ol>\n<li>\n<div>ORUKO ENIYAN : -Oro oruko le je oruko eniyan, eyi ni oruko ti o n toka si ohun ti o je eniyan. Ap\n<\/div>\n<p>-Rotimi<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211; Dele<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0-Ahmed<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211; Dokita<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211; Iyalaje\u2026abbl<br \/>\n 2. ORO-ORUKO ALAISEEYAN:- Eyi ni oruko to  n toka si awon nnkan ti kii se eniyan AP. okuta, iwe, ewure, omi, iyanrin, bata abbl.<br \/>\n3.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Oro-oruko le je ohun <strong>elemi<\/strong> : &#8211; Eyi je oruko nnkan ti won ni emi bii eniyan tabi eranko.apaja,eniyan,esin,maalu,alangba,okunrin.abbl.<br \/>\n4.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Oro-oruko le je ohun <strong>alailemii<\/strong>: &#8211; Eyi ni awon nkan ti ko ni emi. ap iwe, ile, bata, ewe, igi: abbl.<br \/>\n5.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Oro-oruko le je ohun <strong>aridimu<\/strong>:- Eyi ni awon ohun ti a le fi oju ri tabi fi owo kan. apewa, eja,isu, tabili, sokoto, aga, ewedu, abbl.<br \/>\n6. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Oro-oruko le je oruko <strong>ibikan<\/strong> :- Eyi ni awon oro oruko ti a le fi ibo se ibeere won. Ap ibo lo n lo? Osodi, Meka, Soosi.<br \/>\n7.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Oro-oruko le je ohun <strong>afoyemo<\/strong>:- Eyi ni awon ohun ti a ko le fojuri sugbon ti a le mo nipa ero opolo. Ap ogbon, ilera, ero, ife, alaafia, igbadun, wahala, imo.<br \/>\n8.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Oro-oruko le je <strong>aseeka<\/strong> : &#8211; Eyi ni o n toka si ohun ti a le ka Ap. Ile, ilu, eniyan, iwe, tatapupu.<br \/>\n9.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Oro-oruko le je <strong>alaiseeka<\/strong> : &#8211; Eyi ni o n tokasi awon ohun ti koseeka  Ap Iyanrin, epo, omi, afefe, gaari, irun.<br \/>\n10.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Oro-oruko le je oruko <strong>igba<\/strong>:- Eyi ni oro ti a le lo lati toka si igba ti nnkan sele han. Ap Aaro, ana, odun, irole, oni, ola, ijeta<\/p>\n<p>\u00a0ISE TI ORO-ORUKO N SE NINU GBOLOHUN.<br \/>\nOna meta pataki ni a le gba lo oro-oruko ninu gbolohun, o le sise:<br \/>\ni.Oluwa,<br \/>\nii. abo<br \/>\niii. eyan.<\/p>\n<p>\u00a0OLUWA: ni eni tabi ohun ti o se nnkan ninu gbolohun.<br \/>\n                 Baba ko ebe.<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0    Bola fo aso.<\/p>\n<p>\u00a0ABO:ni eni tabi ohun ti a se nnkan si, ap<br \/>\n                Mama se obe<br \/>\n    \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0   Bolu ko leta.<\/p>\n<p>\u00a0EYAN; ni o maa n se afikun itunmo fun oro-oruko ap<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0    Mama se eja yiyan.<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0    Bola ka iwe mewaa.<br \/>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Daruko orisii ere idaraya merin ti o mo.<\/p>\n<p>\u00a0<strong>IWE AKATILEWA<br \/>\n<\/strong> Adewoyin S.Y (2014) Imo, Ede, Asa Ati Litireso fun ile Sekondiri Agba Corpromutt Publihers Nig Ltd  Oju iwe 137-141.<\/p>\n<p>\u00a0ASA<br \/>\n<strong>ORISII ORUKO TI A LE SO OMO NILE YORUBA<br \/>\n<\/strong>Akoonu<br \/>\nOruko se Pataki ni ile Yoruba, awon Yoruba kii sii deede fun omo ni oruko, awon oruko Yoruba maa n ni itumo. Idi niyi ti awon agba fi maa n se akiyesi ipo ti omo ba gba waye, Ipo ti ebi wa, esin idile baba ki won to fun omo ni oruko, Yoruba ni ile laawo ki a to so omo ni oruko.<br \/>\nEyi ni orisii oruko ti a ni ni ile Yoruba.<br \/>\nOruko amutorunwa<br \/>\nii. Oruko abiku<br \/>\niii. Oruko Inagije<br \/>\niv. Oruko abiso<br \/>\nOruko amutorunwa:- ni oruko ti a fun omo nipa sise akiyesi ona ara ti o gba wa si aye tabi isesi re nigba ti a bii. Apeere:<\/p>\n<p>\u00a0<strong>Oruko amutorunwa:-<br \/>\n<\/strong>Ige\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti o mu ese waye<br \/>\nAina\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omobinrin ti o gbe ibi korun.<br \/>\nOjo\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omokunrin ti o gbe ibi korun.<br \/>\nOke\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti o di ara re sinu apo ibi wa si aye epo tutu ni won maa<br \/>\nn ta si ara apo naa, ki o to le tu.<br \/>\nOke\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti o maa n daku ti won ba n fun ni ounje ni idubule.<br \/>\nDada\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti irun ori re ta koko.<br \/>\nIlori\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti iya re ko se nnkan osu ti o fi loyun<br \/>\nOni\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti won bi sile to n kigbe laisinmi<br \/>\nBabarinsa\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti baba re ku ni kete ti won bii.<br \/>\nAbiona\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<strong>Oruko abiku:<\/strong> Oruko ti a fun  omo ti o maa n ku, ti a sit un pada wa saye.<br \/>\nWon maa n fun won ni oruko bii ebe tabi epe ki won le duro.ap<br \/>\nOruko\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itumo<br \/>\nDurojaye\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ki o duro ni ile aye je igbadun<br \/>\nRotimi\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Duro ti mi, ma se fi mi sile.<br \/>\nMalomo\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Duro si aye, ma pada si orun mo<br \/>\nKosoko\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ko si oko ti a o fi sin oku re mo<br \/>\nKasimaawoo\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ki a si maa wo boya yoo tun ku tabi ye.<br \/>\nBamitale\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Duro ti mi di ojo ale<br \/>\nAja\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Iwo ko ye ni eni ti a le fun ni oruko eniyan mo afi aja.<\/p>\n<p>\u00a0<strong>Oruko Inagije:-<\/strong> oruko atowoda ti a fi eniyan tabi ti eeyan fun ara re lati fi se aponle tabi apejuwe irisi tabi iwa re ap.<br \/>\nEyinafe: \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Eni tie yin re funfun ti o si gbafe.<br \/>\nAjisafe: \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Eni to feran afe ni owuro ti gbogbo eeyan ba n sise<br \/>\nPeleyeju: \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Eni to ko ila pele, ti ila oju naa si ye e gan-an.<br \/>\nOginni: \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Eni ti o maa n roar n tele ginniginni.<\/p>\n<p>\u00a0<strong>Oruko abiso:<\/strong> eyi ni awon oruko ti o n tokasi ipo idile tabi obi omo saaju tabi asiko ti a bii.<br \/>\nApeere oruko to n tokasi ipo tabi esin idile.<\/p>\n<p>\u00a0<strong>Ipo\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Oruko abiso<br \/>\n<\/strong>Oba \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Adebisi, Adegorite, Adegoroye, Adesoji, Adegbite, Adeyefa.<br \/>\nEleegun\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ojewunmi, Ojeniyi, Eegunjo bi<br \/>\nJagunjagun\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Akintola, Akinkunmi, Akindele<br \/>\nOnisona\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Onajide, Olonade<br \/>\nElesin Ifa\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Fayemi, Faleye, Awobiyi, Awotunde<br \/>\nOnisango\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Sangobunmi, Sangodele<br \/>\nOrisa Oko\/Idobatala\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Efunjoke, Opakunle, Soyinka.<br \/>\nOrisa Ogun\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ogunyemi, Ogunbiyi, Odetola.<\/p>\n<p>\u00a0<strong>Oruko to n toka si ipo obi saaju tabi ni akoko ti won bii.<br \/>\n<\/strong><strong>Oruko\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Itumo<br \/>\n<\/strong>Ekundayo\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ibanuje ati ekun ti o wa ninu ebi di ayo.<\/p>\n<p>\u00a0Olabode\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ola to ti lo ninu ebi tun ti pada de.<\/p>\n<p>\u00a0Tokunbo\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Omo ti won bi si Ilu oyinbo tabi ile<br \/>\nokeere ti won gbe wa ile.<\/p>\n<p>\u00a0IGBELEWON <\/p>\n<ol>\n<li><strong>Daruko <\/strong> ohun marun-un ninu ohun elo isomoloruko ki o si salaye bi won se n lo won.\n<\/li>\n<li>Ko apeere oruko marun-un ninu oruko ile Yoruba pelu alaye.\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u00a0<strong>IWE AKATILEWA<br \/>\n<\/strong> Adewoyin S.Y (2014) Imo, Ede, Asa Ati Litireso fun ile Sekondiri Agba Corpromutt Publihers Nig Ltd  Oju iwe 101-119.<strong><br \/>\n\t\t\t\t\t<\/strong><br \/>\n\u00a0<strong>ITUPALE EWI APILEKO<br \/>\n<\/strong><strong>Ewi je <\/strong>awon akojopo ijinle oro ti a ko sile tabi eyi ti a n ke pelu ohun didun. A maa n ko ni ila si ila ni. A ki i ko o bi aroko. ni abe ewi ni ati maa n se agbeyewo <strong>akanlo ede ayaworan <\/strong> akanlo ede ayaworan tumo si awon eroja ti o maa n mu ki ewi dun daadaa. Apeere won ni: awitunwi, asorege\/ asodun, owe, akanlo ede, akude gbolohun, afiwe.<br \/>\n AWITUNWI: ninu awitun ni a ti maa n tenumo oro ju eekan lo. A le pe oro bi eemeji tabi eemeta. Awiunwi eleyoro oro wa, akude gbolohun wa<br \/>\nASOREGE\/ASODUN: eyi ni ki a maa pon nnkan ju bi o se ye lo. Won le wi pe, a se inawo ti aye gbo orun si mo. ounje po bi ile bi eni. Eniyan po nibe bi yanrin eti okun.<br \/>\nOWE: Yoruba bo won ni owe lesin oro, oro lesin owe, bo oro ba sonu owe ni a fi maa n wa. owe je ona ti a fi maa n mo bi eniyan so gbo ede Yoruba to.<br \/>\nAKANLO EDE: Yoruba ki i fi gbogbo enu soro. Won maa n pe oro so ni. Awon agba le wi pe o feraku. Itumo eyi ni wi pe onitohun ti loyun. Baba agba tit a teru nipa tumo si wi pe baba agba ti ku.<br \/>\nIFORODARA: ninu iforodara ni won ti maa n fi oro da lorisiirisii. Fun apeere:<br \/>\nAso funfun ma funfun ni funfun<br \/>\nO ti le funfun ni funfun ki funfun ju.<\/p>\n<p>\u00a0Yaya ki ba ti je eran oya<br \/>\nBi ki i ba se iya Yaya ti n tae ran oya ni Moniya.<\/p>\n<p>\u00a0IGBELEWON<br \/>\nSe itupale asayan iwe ewi kin-in-ni ti ijoba yan.<\/p>\n<p>\u00a0<strong> APAPO IGBELEWON.<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>Ko apeere oro oruko mewaa sile\n<\/li>\n<li>Ko apeere oro-oruko marun fun oruko abiso, amutoruwa, inagije.\n<\/li>\n<li> Ko apeere akanlo ede ayaworan mefa.\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u00a0<br \/>\n\u00a0<strong>ISE AMURELE.<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>Salako gbe igunnu. Ew ni oro oruko ti o n se ise oluwa?[a] Salako [b] Salako gbe [d] Igunnu.\n<\/li>\n<li>Oro-oruko a maa sise oluwa, &#8230;.. ati eyan [a] ise [b] aatokun [d] abo.\n<\/li>\n<li>Baba pe mi. Abo inu gbolohun yii ni &#8212;&#8212;- [a] baba [b] pe [d] mi.\n<\/li>\n<li>Ewo ni ki i se ara won? Taiwo, Kehinde, ige, Ojo &#8230;&#8230;&#8230;[a] Olugbodi [b] Idoha [d] Salako.\n<\/li>\n<li>Oruko ti o je mo ise ilu ni &#8230;&#8230;. [a] Alayande [b] Oje kunle [d] Malamo.\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0APA  KEJI<\/p>\n<ol>\n<li>Ko apeere oruko amutorunwa marun-un sile.\n<\/li>\n<li>Ko apeere abuda oro oruko marun-n sile pelu apeere mejimeji.\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\n<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ISE-:EDE YORUBA\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 CLASS: SS1 ILANA ISE OSOOSE FUN SAA KETA Ose: EDE:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Isori oro;Oro Oruko: Oriki,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,221],"tags":[],"class_list":["post-2684","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-posts","category-third-term-ss1-yoruba"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2684","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2684"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2684\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2685,"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2684\/revisions\/2685"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2684"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2684"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ecolebooks.com\/nigeria\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2684"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}